शेजाऱ्याने शेताचा बांध कोरला असेल तर तहसीलला असा अर्ज करा अर्जाचा नमुना डाउनलोड करा.

शेजाऱ्याने शेताचा बांध कोरला तर यावर उपाय योजना काय कराव्यात या संदर्भात सविस्तर माहिती आपण आजच्या लेखामध्ये जाणून घेणार आहोत.

ग्रामीण भागात शेतजमिनीच्या बांधावरून होणारे वाद, “बांध कोरणे” किंवा शेजाऱ्याने हळूहळू केलेले अतिक्रमण या समस्या खुपदा त्रासदायक ठरतात.

अनेकदा या छोट्या कुरबुरींचे रूपांतर पिढ्यानपिढ्या चालणाऱ्या कौटुंबिक वैर किंवा संघर्षात होते. बांधावर एकमेकांवर काठ्या उगारण्यापेक्षा महाराष्ट्र जमीन महसूल संहिता, १९६६ (MLRC) मधील कायद्याचा वापर करूनबंधारे कोरण्याचा प्रश्न हाच यावरचा सर्वात प्रभावी आणि कायमस्वरूपी उपाय आहे.

खालील माहिती पण वाचा

शेतकरी मित्र योजना 2026 माहिती

शासकीय मोजणी: शेत जमिनीचा सर्वात मोठा पुरावा

जमिनीच्या बांध कोरणे प्रकरणात वादात ‘माझी जमीन इथून आहे’ हे सांगणे हा केवळ तुमचा दावा असतो, पण ‘शासकीय नकाशा’ हे सत्य असते.

महाराष्ट्र जमीन महसूल संहितेच्या कलम १३२, १३४ आणि १३६ नुसार शासकीय मोजणी (Survey) करून बांधाचा वाद सोडविला जावू शकतो.

आपल्याला हे समजून घेतले पाहिजे की, शेतावरची तार किंवा बांधाची दगडे ही केवळ मानवी समजूत असू शकते, परंतु सरकारचा ‘टिपण’ किंवा ‘नकाशा’ हा अंतिम शब्द असतो.

जमिनीची शासकीय केली कि बंदचे वाद कायमचे मिटू शकतात.

शासकीय मोजणीतून तयार झालेला मोजणी अहवाल आणि नकाशा हा हद्दीच्या वादात प्राथमिक आणि सर्वोच्च अधिकृत पुरावा (Primary Evidence) म्हणून ग्राह्य धरला जातो.

खालील माहिती पण पहा

Voter List SIR 2002 Maharashtra पत्नीच्या माहेरातील आई-वडिलांची मतदार यादी शोधा ऑनलाईन

हद्दीच्या खुणांचे नुकसान करणे हा गुन्हा

अनेकांना असे वाटते की आपल्या शेतातील हद्दीचा दगड किंवा खूण (Boundary Mark) सरकवणे हा केवळ शेजाऱ्याशी असलेला वाद आहे. परंतु, कायद्याच्या दृष्टीने ही एक मोठी चूक आहे. कलम १४५ नुसार, शासकीय मोजणीनंतर लावलेल्या हद्दीच्या खुणांना इजा करणे, त्या नष्ट करणे किंवा त्यामध्ये फेरफार करणे हा दंडनीय गुन्हा आहे.

या कलमांतर्गत दंडात्मक तरतूद करण्यात आली असून, खुणांचे नुकसान करणाऱ्या व्यक्तीविरुद्ध पोलिसांच्या मदतीने कठोर कारवाई करता येते.

तहसीलदार आणि जिल्हाधिकारी: वादातील मुख्य निर्णयकर्ते

शेजाऱ्याने शेताचा बांध कोरला तर सीमा वाद सोडवण्यासाठी प्रत्येक वेळी दिवाणी न्यायालयात (Civil Court) धाव घेण्याची गरज नसते. 

कलम १३५ नुसार, तहसीलदार, उपविभागीय अधिकारी (SDO) किंवा जिल्हाधिकारी यांना सीमा वादात औपचारिक चौकशी करण्याचे आणि निर्णय घेण्याचे पूर्ण अधिकार आहेत.

• पहिली पायरी: वाद निर्माण झाल्यास प्रथम मंडल अधिकारी किंवा तहसीलदारांकडे दाद मागावी.
• अधिकार: हे अधिकारी दोन्ही बाजूंचे म्हणणे ऐकून, कागदपत्रांची पडताळणी करून आणि प्रत्यक्ष मोजणी अहवालाच्या आधारे आदेश पारित करतात.
• अपिल: तहसीलदारांच्या निर्णयावर समाधान न झाल्यास तुम्ही उपविभागीय अधिकाऱ्यांकडे (SDO) दाद मागू शकता. महसूल विभागाची ही यंत्रणा दिवाणी न्यायालयापेक्षा जलद निकाल देऊ शकते.

शेजाऱ्याने शेताचा बांध कोरला कागदपत्रे आणि डिजिटल पुरावे तयार ठेवा

कोणतीही कायदेशीर लढाई ही केवळ बोलण्यावर नाही, तर कागदपत्रांवर लढली जाते. तुमच्याकडे खालील गोष्टींचा संच तयार असणे आवश्यक आहे:

• अद्ययावत ७/१२ उतारा, ८-अ उतारा आणि फेरफार (Mutation) नकला.
• जमिनीचे जुने नकाशे (टिपण, फाळणी उतारा).
• अतिक्रमणाचे फोटो आणि शक्य असल्यास GPS लोकेशनसह व्हिडिओ.
• साक्षीदारांची नावे (जे प्रत्यक्ष परिस्थितीची माहिती देऊ शकतील).

तुम्ही कोणत्याही शासकीय कार्यालयात दिलेला अर्ज, तक्रार किंवा मोजणीचा अर्ज याची एक प्रत स्वतःकडे ठेवा आणि त्यावर ‘पोच पावती’ (Acknowledgment Receipt) घेण्यास विसरू नका.

ही पोच पावती भविष्यात तुमचे प्रकरण प्रलंबित राहिल्यास किंवा वरिष्ठ कार्यालयात दाद मागताना तुमची सर्वात मोठी जमेची बाजू ठरू शकते.

हद्दीचा प्रश्न सोडवण्यासाठी खालीलप्रमाणे ठाम आणि कायदेशीर पावले उचला

१. तात्काळ पुरावे गोळा करा: वेळ निघून गेल्यावर खुणा पुसल्या जातात. त्यामुळे ७/१२ उतारा आणि अतिक्रमणाचे फोटो/व्हिडिओ त्वरित गोळा करा. लक्षात ठेवा, उशिरा केलेल्या तक्रारीमुळे तुमचा पुरावा कमकुवत होऊ शकतो. 

२. शासकीय मोजणीसाठी अर्ज: सर्वात आधी तहसीलदार कार्यालयात कलम १३४-१३६ अंतर्गत अधिकृत मोजणीसाठी अर्ज करा. यामुळे कायद्याच्या चौकटीत तुमच्या जमिनीची हद्द निश्चित होईल. 

३. लेखी तक्रार दाखल करा: मोजणीनंतरही शेजारी वाद घालत असेल, तर तहसीलदार किंवा उपविभागीय अधिकारी (SDO) यांच्याकडे कलम १३५ अंतर्गत लेखी तक्रार दाखल करून आदेशाची मागणी करा. 

४. पोलीस संरक्षण व कारवाई: जर मोजणीत अडथळा येत असेल किंवा हद्दीच्या खुणांचे नुकसान झाले असेल, तर पोलीस स्टेशनमध्ये तक्रार (NC) दाखल करा आणि कलम १४५ नुसार कारवाई करण्याची मागणी करा. 

५. दिवाणी न्यायालय: जर ताबा मिळवण्यात अडचण येत असेल किंवा पिकांचे नुकसान झाले असेल, तर नुकसान भरपाई आणि अतिक्रमित जमिनीचा प्रत्यक्ष ताबा मिळवण्यासाठी दिवाणी न्यायालयात दावा दाखल करा.

अर्जाचा नमुना डाउनलोड करून घ्या.

शेजाऱ्याने शेताचा बांध कोरला असेल तर त्यासाठी तुम्हाला तुमच्या तहसील कार्यालयामध्ये रीतसर या संदर्भात अर्ज सादर करावा लागतो. या अर्जाचा नमुना तुम्ही खालील बटनवर क्लिक करून डाउनलोड करू शकता.

हा शेताचा बांध कोरणी अर्ज PDF मध्ये डाउनलोड करून घ्या. त्यामध्ये तुमचे नाव शेताचा गट नंबर व ज्या शेतकऱ्याने बांध कोरला आहे त्याची सविस्तर माहिती लिहा आणि तहसील कार्यालयात सादर करून द्या.

वरील अर्ज पासवर्ड प्रोटेक्टेड आहे पासवर्डसाठी 9960176449 या नंबरवर WhatsApp मेसेज करा.

लेखाचा सारांश

शेतजमीन ही केवळ मालमत्ता नसून तो शेतकऱ्याचा सन्मान असतो. कायद्याची वाट ही शारीरिक संघर्षापेक्षा सुरुवातीला थोडी वेळखाऊ वाटू शकते, परंतु हीच वाट तुम्हाला कायमस्वरूपी आणि सुरक्षित न्याय मिळवून देते. लक्षात ठेवा, कागदपत्रे बोलतात तेव्हा समोरच्याचा अन्याय आपोआप मूक होतो.

आमच्या फेसबुक पेजला फॉलो करा